Septoplasti, burun ortasındaki septum kıkırdağının ve/veya kemiğinin eğriliğini (deviasyonunu) düzeltmek için yapılan cerrahi bir işlemdir. Burun boşluğunu ikiye ayıran septum orta hattan saptığında hava akımı engellenerek bir veya her iki tarafta kronik tıkanıklık oluşur.
Septoplasti fonksiyonel bir ameliyattır; dış görünüme müdahale etmez. Estetik rinoplasti ile birleştirildiğinde ise "septorrinoplasti" adını alır: hem nefes hem görünüm aynı seansta düzeltilir.
Septum Deviasyonu Nasıl Oluşur?
Doğuştan (konjenital) olabileceği gibi, çocukluk veya yetişkinlik dönemindeki burun travmaları (düşme, darbe, spor yaralanması) nedeniyle de gelişebilir. Birçok kişide minör asimetri doğal olup belirti vermez; ancak belirgin deviasyonlar hava yolunu önemli ölçüde daraltır.
Semptomlar
- Tek taraflı veya değişken burun tıkanıklığı: Pozisyona göre değişen hava akımı
- Horlama ve uyku kalitesi bozukluğu
- Ağızdan nefes alma ve ağız kuruluğu
- Tekrarlayan sinüzit ve orta kulak enfeksiyonları
- Burun kanaması: Eğri bölgede kuruyup çatlayan mukoza
- Koku alma azalması
Ameliyat Süreci
Genel ya da lokal anestezi altında 45–90 dakika sürer. Tüm kesiler burun içinden yapılır; dışarıda iz kalmaz. Hemitransfiks veya Killian insizyonuyla septuma ulaşılır. Eğri kıkırdak ve kemik yeniden pozisyonlanır ya da kısmen çıkarılır. İnce silikon splintler burun içine yerleştirilir.
Rinoplasti ile Kombinasyon (Septorrinoplasti)
Septum deviasyonu estetik sorunlarla bir arada bulunuyorsa her iki işlemin tek seansta yapılması hem pratik hem maliyet açısından avantajlıdır. Üstelik septumdan elde edilen kıkırdak, rinoplastide greft materyali olarak kullanılabilir.
İyileşme Süreci
- 1–2. gün: Kanama ve tıkanıklık normaldir
- 5–7. gün: Splintler çıkarılır; nefes belirgin biçimde açılır
- 2. hafta: Hafif aktivitelere ve işe dönüş
- 4–6. hafta: Tam mukoza iyileşmesi
- 3. ay: Fonksiyonel sonuç tam olarak hissedilir
Sık Sorulan Sorular
Septoplasti burnun dış görünümünü değiştirir mi? Hayır; yalnızca burun içi yapı düzeltilir, dış form etkilenmez.
Eğrilik tekrar oluşabilir mi? Nadir görülen "karşıya yaylanma" riski için kalıcı dikiş veya spreader greft kullanılabilir. Uzun vadede tekrarlama çok nadirdir.
SGK veya sigorta karşılar mı? Tıbbi gereklilik (fonksiyonel tıkanıklık) belgelendiğinde sağlık sigortaları tarafından karşılanabilir.